SEP G3 – Eksploatacja

Co obejmują kwalifikacje G3 E?

G3 to grupa urządzeń, instalacji i sieci gazowych służących do wytwarzania, przetwarzania, przesyłania, magazynowania lub zużywania paliw gazowych. Litera E oznacza eksploatację.

• W zależności od zakresu we wniosku i świadectwie kwalifikacje mogą obejmować obsługę, konserwację, remont lub naprawę, montaż lub demontaż oraz czynności kontrolno-pomiarowe.
• Samo określenie G3 nie uprawnia automatycznie do pracy przy każdej instalacji gazowej ani do wykonywania wszystkich rodzajów prac.
• Egzamin sprawdza wiedzę teoretyczną i praktyczną z budowy i działania urządzeń, eksploatacji, przygotowania i wykonywania prac, BHP, ochrony przeciwpożarowej, pierwszej pomocy oraz postępowania awaryjnego.

Palność, wybuch i zagrożenia dla zdrowia

Paliwa gazowe mogą tworzyć z powietrzem mieszaniny palne lub wybuchowe. Warunki zapłonu zależą od rodzaju gazu, jego stężenia, wentylacji i obecności źródła zapłonu. Brak wyczuwalnego zapachu sam w sobie nie potwierdza bezpieczeństwa.

• Pożar i wybuch — możliwe przy mieszaninie palnej i źródle zapłonu.
• Niedotlenienie lub zatrucie — zagrożenie zależne od rodzaju gazu i warunków w pomieszczeniu.
• Oparzenia — od płomienia oraz gorących elementów urządzenia.
• Nieszczelność i nieprawidłowe ciśnienie — mogą doprowadzić do niebezpiecznego uwolnienia gazu.
• Produkty spalania — przy niesprawnym urządzeniu albo odprowadzaniu spalin mogą stanowić zagrożenie.

Przygotuj się do pracy i obserwuj urządzenie

Nie rozpoczynaj pracy, jeśli stan urządzenia lub otoczenia budzi wątpliwości. Przestrzegaj instrukcji, procedur stanowiskowych i zakresu świadectwa.

• Przed pracą: sprawdź widoczne uszkodzenia, korozję, ślady nieszczelności, osłony, wskazania i komunikaty. Ustal drogę odcięcia gazu, warunki bezpiecznego uruchomienia i sposób wezwania pomocy.
• Podczas eksploatacji: obserwuj parametry i sygnalizację; zwracaj uwagę na nietypowy dźwięk, drgania, zapach, płomień, zmianę ciśnienia, alarm detektora i odprowadzanie spalin.
• Nie zmieniaj nastaw zabezpieczeń i nie obchodź blokad.
• Konserwacja i naprawa: ustal zakres prac, odetnij i zabezpiecz źródła energii oraz dopływ gazu zgodnie z procedurą. Uwzględnij gaz pozostały w przewodach, możliwość ponownego dopływu i przypadkowego uruchomienia.
• Po pracy sprawdź osłony i stanowisko oraz prawidłowo przekaż urządzenie.

Co zrobić, gdy podejrzewasz ulatnianie gazu?

W budynku: ostrzeż osoby w pobliżu. Nie zapalaj ognia i nie włączaj ani nie wyłączaj światła, urządzeń elektrycznych ani telefonu w zagrożonym pomieszczeniu. Jeśli można to zrobić bezpiecznie, otwórz okna i zamknij zawór gazu. Opuść budynek; dopiero z zewnątrz zadzwoń po pomoc.

• Polska Spółka Gazownictwa wskazuje numer Pogotowia Gazowego 992; przy bezpośrednim zagrożeniu dzwoń także pod 112.
• Uszkodzenie sieci na zewnątrz: nie zbliżaj się do wycieku, nie używaj ognia i nie próbuj naprawiać sieci. Ostrzeż osoby, które mogą wejść w strefę, i powiadom 992 lub służby ratunkowe.
• Po awarii: nie uruchamiaj urządzenia ponownie i nie kasuj zabezpieczeń bez ustalenia przyczyny oraz wymaganej kontroli.
• Zgłoś objawy, zabezpiecz miejsce i poczekaj na decyzję osoby odpowiedzialnej lub właściwych służb.

Procedura alarmowa w tym materiale opiera się na załączonym opracowaniu G3 E. W sytuacji rzeczywistego zagrożenia stosuj aktualne instrukcje służb i operatora sieci.